Достон ва унинг турлари



Download 44,1 Kb.
Pdf ko'rish
Sana21.02.2022
Hajmi44,1 Kb.
#31271
Bog'liq
Достон ва унинг турлари
2-modul. Eng qadimgi davrlardan XIII asrgacha bo‘lgan adabiyot. , Tarbiyaviy soat, tavsifnomaa, Bo'ranova Danegul, Bo'ranova Danegul, TOSHKENT SHAHAR KASBIY TA, Buxgalteriya hisobi, Buxgalteriya hisobi, ИКР, Namangan tumanidagi marosimlar, Oqava suvlar va ichimlik suv muammosi, hujjat betliklari, Amaliy matematika 1, 1- ma\'ruza


Достон ва унинг турлари
[ SAVIYA.UZ ]
. Барча ҳуқуқлар ҳимояланган. Сайтдан маълумот олинганда ёки бошқа сайтларга жойлаштирилганда
сайт номи ҳаволаси билан кўрсатилиши шарт!
| 1
Достон – халқ оғзаки ижодининг энг йирик жанри бўлиб, у қаҳрамонлик, ишқий-
саргузашт, фантастик мазмунга эга бўлган воқеаларни баён қилувчи асар.
Қаҳрамонларнинг саргузаштлари, ўзаро муносабатлари ва кечинмаларини кенг
кўламда тасвирловчи йирик ҳажмли лиро-эпик асар достон дейилади.
Достон давр, тузумдаги халқ руҳиятини, хусусиятларини акс эттиради. Замонлар
ўтиши билан улар янги-янги мавзулар ва ғоявий мазмун билан бойиб боради.
Достонлар халқ томонидан яратилгач, ижодкор халқ улар орқали ўз мақсадлари, орзу-
истаклари, ҳис-туйғуларини ифодалайди.
Одатда, достонларнинг биринчи ижодкори унутилиб, улар наслдан наслга, авлоддан
авлодга ўтиши натижасида халқ мулкига айланади.
Достонлар мавзу жиҳатидан ранг-баранг, мазмунан хилма-хил бўлганлиги боис
уларнинг қуйидаги турлари мавжуд: қаҳрамонлик достонлари, романтик – ишқий-
саргузашт достонлар, тарихий достонлар.
Достонлардаги асосий қаҳрамонлар қиёфасида инсонпарварлик, ватанпарварлик,
мардлик, жасурлик, дўстлик, вафодорлик, садоқат каби олижаноб фазилатлар
умумлаштирилади.
Халқ оғзаки ижодидаги “Алпомиш” қаҳрамонлик достони бўлса, “Гўрўғли”, “Равшан”,
“Рустамхон”, “Ошиқ Ғариб ва Шоҳсанам” кабилар ишқий-саргузашт достонларидир.
“Рустамхон”да ўз даврининг ижтимоий-сиёсий муносабатлари, ишқ-муҳаббат
саргузаштлари, турли фантастик уйдирмалар, эртакларга хос воқеаларнинг юксак
бадиияти билан йўғрилган тасвирлар кишини ҳаяжонга солади. Асар матнида
халқимизнинг қадимий, бой тилига хос фазилатлар, халқона ибора ва ифодалар, шу
тилнинг имконияти, нафосати, кучи ва қудрати ҳам ёрқин намоён бўлган.
Шу тил воситасида асар қаҳрамонларининг ҳар бирига хос фазилатлар, ўрни билан
эса, айрим қусурлар ҳам ёрқин бўёқларда кўрсатиб берилган.
Азиз ўқувчи! Халқ достонларини бахшилар ижросида эшитганмисиз? Агар


Достон ва унинг турлари
[ SAVIYA.UZ ]
. Барча ҳуқуқлар ҳимояланган. Сайтдан маълумот олинганда ёки бошқа сайтларга жойлаштирилганда
сайт номи ҳаволаси билан кўрсатилиши шарт!
| 2
бахшиларнинг достонни ички овоз билан куйлашини, минг-минг мисрани ёддан,
оҳангга солиб ижро қилишини эшитсангиз, сизни, албатта, ҳаяжонга солади,
туйғуларингизни жунбушга келтиради, тўлқинлантиради. Айниқса, бу сиз билган, сиз
ўқиган достонларнинг ижроси бўлса, унинг таъсир кучи янада ортиқ бўлади. Шунда
халқ ўз достонларини неча минг-минг йиллардан бери нега сақлаб, асраб-авайлаб
келаётганининг сабабларини англайсиз.
“Адабиёт” (Боқижон Тўхлиев, Баҳодир Каримов, Комила Усмонова. Ўрта таълим
муассасаларининг 10-синфи ва ўрта махсус, касб-ҳунар таълими муассасаларининг
ўқувчилари учун дарслик-мажмуа. “Ўзбекистон миллий энсиклопедияси” давлат илмий
нашриёти, Тошкент–2017) дарслигидан

Download 44,1 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
axborot texnologiyalari
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
guruh talabasi
O’zbekiston respublikasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
Ўзбекистон республикаси
tashkil etish
haqida tushuncha
таълим вазирлиги
vazirligi muhammad
O'zbekiston respublikasi
toshkent davlat
махсус таълим
respublikasi axborot
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
vazirligi toshkent
saqlash vazirligi
fanidan tayyorlagan
bilan ishlash
Toshkent davlat
sog'liqni saqlash
uzbekistan coronavirus
respublikasi sog'liqni
coronavirus covid
koronavirus covid
vazirligi koronavirus
qarshi emlanganlik
risida sertifikat
covid vaccination
sertifikat ministry
vaccination certificate
Ishdan maqsad
fanidan mustaqil
matematika fakulteti
o’rta ta’lim
haqida umumiy
fanlar fakulteti
pedagogika universiteti
ishlab chiqarish
moliya instituti
fanining predmeti