4- mavzu Ilk bolalik davrida o’z-o’zini anglash. Reja: Ilk bolalik davrida o’z-o’zini anglash. Insonning psixik rivojlanishi


harakat qiladilar, biror harakatni bajara turib ular nima uchun



Download 20.59 Kb.
bet5/5
Sana13.05.2020
Hajmi20.59 Kb.
1   2   3   4   5

harakat qiladilar, biror harakatni bajara turib ular nima uchun
shunday qilayotganliklarini to‘liq tushunmaydilar va tushuntira
olmaydilar. Katta bog‘cha yoshidagi bolalaming xatti —harakatlari
ancha aniq tarzda ro‘y beradi. Har xil motivlar bog‘cha yoshining
turli bosqichlaridagi bolalami aynan bir harakatni amalga oshirishga
undaydi. Masalan, 3 yoshli bola o‘yinchoqlarini yuvishidan maqsadi
suv o‘ynash bo‘lsa, 6 yoshli bolaning maqsadi o‘yinchoqlami toza
qilish, onasiga yordam berishdan iborat bo‘ladi.
Bog‘cha yosh davrida motivatsion sohada aynan shu daviga xos
motivlar paydo bo‘ladi. Bular orasida bolaning kattalar olamiga
bo‘lgan qiziqishi ularga o‘xshashga harakat qilishi bilan bog‘liq
motivlar ham mavjud. Maxsus tadqiqotlar (L.Z.Neverovich va b.)ning ko‘isatishicha, o‘z tabiatiga ko‘ra ijtimoiy bo‘lgan motivlar bog‘cha yoshidayoq ancha katta, hatto, shaxsiy manfaat va faoliyatning tashqi, protsessual tomonlariga qiziqish kabi motivlardan ham kattaroq undovchi kuchga ega bo‘lishi mumkin. Biroq tabiatan va mazmunan ijtimoiy bo‘Igan motivlar spontan ravishda tasodifiy, o’z-o’zidan yuzaga kelmay, balki kattalaming tarbiyalovchi ta’siri ostida shakllanadi.
Demak, bog‘cha yosh davrida xulq-atvoming yangi motivlari
paydo bo‘ladi. Bu motivlar muayyan o‘zaro munosabatlarga kirishib,
bir-biriga bog‘langan holda motivlar ierarxiyasini hosU qiladi. Motivlar
ierarxiyasi bog‘cha yosh davridagi bolaning motivatsion sohasida
paydo bo‘luvchi va uning rivojlanishida juda muhim o‘rin egallovchi
tuzUma bo‘lib hisoblanadi. Motivlar ierarxiyasidagi motivlaming bir- biriga o‘zaro tobe bo‘lib bog‘langanligi tufayli bola muhim, lekin ancha zerikarli vazifani bajarish uchun ayni damda unga qiziqarli bo‘lib ko‘ringan mashg‘ulotdan voz kechishi mumkin. Bog‘cha yosh davrida faoliyat motivlari ma’lum bir tizimga tushib, ayrim motivlar boshqalaridan ustun kela boshlaydi. Qanday motivning ustun kelishi bola hulqatvorining yo‘nalishini belgUab beradi. Bog‘cha yosh davrida bola shaxsining o‘zagi endigina shakUanayotgan bo‘lsa ham shu davrdayoq bolalar hulq-atvorida ma’lum bir yo‘nalganlik kuzatUa boshlaydi. Bu
yo‘nalganlik harxil — egoistik yo‘nalganlikdan tortib, individualistik, ijtimoiy yo‘nalganlikkacha bo‘lishi mumkin (albatta, ushbu yoshning imkonyatlari doirasida). Bog‘cha yoshidayoq ba’zi bolalar xulq-atvorida yaratuvchanlik, ayrim bolalarda esa buzg‘unchilikka, iste’molchilikka bo‘lgan mayllar yorqin namoyon bo‘ladi. Tarbiyachi va ota-onalar bunday mayllami tez payqab olishi lozim. Chunki bu salbiy xususiyatlami o‘z vaqtida korrektsiya qilish, ijtimoiy jihatdan qadrlanadigan ehtiyoj va motivlami shakllantirish, har bir bola uchun o‘z-o‘zini namoyon etishga sharoit yaratish imkoniyatini beradi.

Download 20.59 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
o’rta maxsus
davlat pedagogika
axborot texnologiyalari
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
navoiy nomidagi
samarqand davlat
guruh talabasi
ta’limi vazirligi
nomidagi samarqand
toshkent axborot
toshkent davlat
haqida tushuncha
Darsning maqsadi
xorazmiy nomidagi
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
matematika fakulteti
pedagogika universiteti
таълим вазирлиги
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
tibbiyot akademiyasi
maxsus ta'lim
ta'lim vazirligi
махсус таълим
bilan ishlash
o’rta ta’lim
fanlar fakulteti
Referat mavzu
Navoiy davlat
umumiy o’rta
haqida umumiy
Buxoro davlat
fanining predmeti
fizika matematika
universiteti fizika
malakasini oshirish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
davlat sharqshunoslik
jizzax davlat