Ходимлар салоҳиятини шакллантириш — бу персонал меҳнат муносабатларини персонални бошқариш хизмати томонидан белгиланган тартиб-қоидалар асосида ташкил этишдир. Мазкур категория бошқарувнинг барча функциялари (масалан, инвестиция менежменти ва персонални бошқариш, ишлаб чиқариш менежменти ва персонални бошқариш) ўртасидаги алоқадорликни боғловчи жараёнларни англатади. Бунда боғловчи жараёнлар сифатида коммуникациялар ва бошқарув қарорлари намоён бўлади.
Корхонанинг махсус функциялари аниқ менежмент: ишлаб чикариш, молиявий, сайёҳлик, муниципал, инновация, инвестиция менежментларининг ўзига хос хусусиятларини белгилайди. Персонални фошқариш (персонал менежменти) эса барча функцияларга тааллуқлидир. Чунки бу функцияларнинг ҳар бирини ижрочи — бошқарув персоналисиз тасаввур этиб бўлмайди.
Персонални марказлаштирилган ҳолда бошқариш алоҳида функция ҳисобланиб, алоҳида бўлимлар томонидан бажарилади.
Персонални марказлаштирилмаган ҳолда бошқариш барча бўлинмалар (бўлимлар, цехлар, хизматлар, лабораториялар, шўъбалар) раҳбарлари фаолиятидир.
Юқоридагилар 1.4- расмда ўз аксини топган.
1.4- расм. Персонал менежмент тизимида.
Персонални бошқариш жараёнида иштирок этувчилар (1.5-расм)нинг ҳар бири ўз манфаатини кўзлаб иш тутади.
Давлат энг аввало, жаҳон бозорида рақобатбардош бўлган бозор хўжалиги иш юритиши тўғрисида ғамхўрлик қилади. Бозор хўжалиги ижтимоий маҳсулотни кўпайтириб, фаровонликни, аҳолига маҳсулот етказиб беришни, иш ўринлари билан таъминлабгина қолмасдан давлат сарф-харажатларини қоплайдиган солиқ тўловчи ҳам ҳисобланади. Шу билан бир қаторда давлат ҳамиша нархлар барқарорлиги (пулнинг қадрсизланишига қарши кураш) ва ижтимоий тотувлик (масалан. меҳнат низолари. бўлмаслиги) тўғрисида ғамхўрлик қилади.
1.5- расм. Персонални бошқаринг жараёнидаги асосий иштирокчилар.
Кредит берувчилар жумладан, кредит ажратувчи банклардир. Улар ажратаётган кредитлари учун иложи борича кўпроқ фоиз олишдан манфаатдорлар. Айни пайтда улар ажратилган кредит учун тўловлар (фоизлар ва қарзни қоплаш) ўз вақтида амалга оширилишини ҳамда кутилмаган ҳодисалар учун ишонарлм кафолатларни кутадилар. Кредит берувчилар катта миқцорда кредит ажратилганда фирма менежерлари тўғрисида ахборот олиш ва уларга таъсир кўрсатишдан манфаатдорлар.
Зарур товарларни етказиб берувчилар фирма билан узоқмуддатли ва манфаатли алоқалар ўрнатишга, иложи борича камроқ харажат қилиб, кўпроқ даромад оладиган шартномаларга эришишга ҳаракат қиладилар.
Корхона менежерлари мустақил гуруҳ сифатида фақат менежерлар ташкилотида аҳамият касб этадилар. Улар принцип жиҳатидан ўзлари манфаатларини ҳимоя қиладиган акциядорларнинг манфаатларини қондириш истагидалар. Менежерлар ишлаб чиқариш манфаатлари б.илан бир қаторда ўз манфаатларини (мустақиллик, ҳокимият, эътироф, карьера) ҳам кўзлайдилар.
Do'stlaringiz bilan baham: |