1. Begona o’tlar haqida tushuncha. Begona o’tlarning zarari



Download 128,5 Kb.
bet2/19
Sana31.12.2021
Hajmi128,5 Kb.
#242721
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   19
Bog'liq
1404293005 52503

2.Begona o’tlarning zarari. Begona o’tlar qishloq xo’jaligiga juda katta zarar yetkazadi. Ular hosil miqdori va sifatini pasaytiradi. Begona o’tlar tufayli dunyoda har yili 20 mlrd dollar atrofida zarar ko’riladi. O’zbekistonda esa, har yili 15-20 % paxta, 10-20 % sabzavot hosili kam olinmoqda. Yalpi xarajatlarning sezilarli qismi begona o’tlarni yo’qo-tishga sarf qilinmoqda. G’o’za qator orasidagi begona o’tlarni yo’qotish uchun gektariga 25 ishchi kuni yo’qotilmoqda. Begona o’tlarni chopiq qilish paytida nihollarni o’rnidan ko’chib ketishi va shikastlanishi tufayli ko’chat qalinligi kamayib ketadi. Hosilga begona o’tlar urug’i, mevalari va barglari qo’shilib ketishi natijasida uning sifati yomonla-shadi. G’umay, ajriq, qamish kabi begona o’tlar bilan kuchli ifloslangan yerlardagi ekinlarni parvarish qilish nihoyatda qiyin kechadi. Erta bahorda hali madaniy o’simliklar unib chiqmaganda zararkunandalar begona o’tlarda ko’payadi, keyinchalik madaniy o’sim-liklarga o’tadi. Кanal, ariq va boshqa sug’orish shoxobchalarida o’sadigan begona o’tlar suvni oqishini susaytirib befoyda sarflanishiga sabab bo’ladi.

Ayrim yovvoyi o’simliklarning turli organlari(mevasi, urug’i va po-yasi)da zaharli moddalar to’planadi. Bu moddalar asosan alkaloidlar va glikozidlardan iborat. Markaziy Osiyoda kampirchopon, kakra, ko’kmaraz, eshakmiya, oqmiya, mastak, oqquvray, mingdevona, bangi-devona, tuyaqorin, oqsanoq, sariqgul kabi zaharli yovvoyi o’simliklar uchraydi. Ulardan ko’pchiligi yaylov, o’tloq va pichanzorlarda o’sib chorva mollarining zaharlanishiga sabab bo’ladi.

Itqo’noq, lattatikan, arpag’on va boshqa sertukli yoki qiltiqli o’tlar hayvonlarni ovqat hazm qilish organlarini jarohatlaydi, ba’zi hollarda o’lishiga sabab bo’ladi. Ba’zi o’simliklar tanasi va urug’laridagi tikanlari hayvonlarning terisi va ichaklarini jarohatlaydi. Bularga qo’ytikan, tukli chalov, bo’z va uchdyumli qasmaldoq kabi o’simliklar misol bo’ladi. Qo’ytikan, yovvoyi sabzi, itqo’noq urug’lari qo’ylarning juniga yopishib uning sifatini buzadi.

Oddiy barboreya, yarutka, qamish, yovvoyi karam, yovvoyi piyoz, sassiq kovrak, shuvoq sigirlarning sutiga yoqimsiz ta’m va hid beradi, rangini o’zgartiradi. Sassiqtorol va shuvoqning ba’zi turlari go’shtning ta’mini buzib, unga yoqimsiz hid beradi..




Download 128,5 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   19




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish